ERGENLİKTE  BESLENME

 

    Ergenlik (adolesan)  döneminde üç önemli özellik vardır.Bunlar: fiziksel gelişim, cinsel gelişim ve psikososyal gelişimdir.Fiziksel büyüme ve gelişmede  bu dönemde artış olur.Bu büyüme atağı boyca hızla uzama, kas ve iskelet kitlesinde artış, iç organ ve salgı bezlerinde büyüme ve bunların bir sonucu olarak belirgin ağırlık artışı ile karakterizedir.

   Ortalama olarak kızlarda 10, erkeklerde 12 yaşında başlayan ve sırası ile 12 ve 14 yaşlarda doruk hıza ulaşan boy uzama atağı hızı giderek azalmakla birlikte her iki cinste de 17-18 yaşlara hatta erkeklerde 20 li yaşlara kadar uzayabilir ve bu dönemde erişkin hayattaki boy uzunluğunun % 15 i kazanılır.

   Bu dönem hayat boyunca enerji gereksiniminin en fazla olduğu dönemdir.Enerji gereksinimlerinin belirlenmesinde büyüme hızı ve egzersiz düzeyi göz önüne alınmalıdır.Önerilen ortalama enerji gereksinimleri 11-14 yaş erkekler için 2500 kalori, kızlar 2200; 15-18 yaş erkekler 3000, kızlar 2200 kalori; 19-24 yaş erkekler 2900, kızlar 2200 kaloridir. Yeterli eneji gereksinimleri karşılanmazsa büyüme atağı geri kalabilir veya azalır.

   Ergenlik dönemi, kemik sağlığı açısından en önemli ve kritik dönemlerden biridir.Çünkü bu dönemde alınan yeterli kalsiyum ile kemik kitlesi maksimuma erişebilmekte, erişkin dönemde kemik kitlesi korunabilmekte ve post-menapozal dönemde kemik dokusu kaybı yavaşlatılabilmektedir.Günlük tüketilmesi gereken kalsiyum 1300 mg. dır, 4 su bardağı süt-yoğurt,2-3 kibrit kutusu kadar peynirin tüketilmesi ile karşılanabilir.Bu dönemdaki demir gereksinimi 7-10 yaş dönemine göre erkeklerde değişmezken, kızlarda belirgin bir şekilde artar.Erkeklerde demir gereksinimi 11mg./gün, kızlarda 15 mg./gün dür.Enerji gereksinimindeki artışa bağlı olarak bu dönemde B grubu vitaminlere A , C vitaminine ve çinkoya gereksinim artar. 

 

   Günlük tüketimi önerilen besin grupları ve porsiyonlar şunlardır:

   Et grubu—2-3 porsiyon.  60-90 gr.et veya tavuk veya balık, 2 yumurta

  Süt grubu—2-3 porsiyon.  200 ml. süt veya yoğurt, 50-60 gr. peynir

  Sebze, meyve—4-5 porsiyon. 

  Tahıl grubu—4-6 porsiyon.  1 dilim ekmek, 120-150 gr. pişmiş bulgur veya pirinç veya makarna